Davut Ceylan (Uzman psikolog)

“Nerde o eski ramazanlar.. insanlık öldü azizim. Eskiler derler ki… Biz böyle miydik, hastalık nedir, bilmezdik.”

Buna benzer klişe cümleleri mutlaka duymuşsunuzdur. Yaşamın daha kötü bir hal aldığı, güçlülerin zayıfları daha fazla ezdiği ve sömürdugu, masa başı klavyeli iş olmadığından işsizlik yaşandığı, hırsızlık ve cinayetlerin korkunç derece arttığı ve adaletin kalmadığı, sokakların yaşanmaz olduğu anlamında bir tablo çizilmekte, eskiden herşeyin güllük gülistanlık olduğu ifade edilmektedir. Bu da esasında dert yanmaya alışmış ve kendi hayat sorumluluğunu alamayan  çocuk ruhlu insanların bir savunma biçimidir fakat konumuz bu değil.

Yukarıda eski dünya güzel, yeni dünyanın tukaka olduğu görüşü acaba gerçekten doğru mudur? Gelin aşağıda bu konuya hep birlikte bakalım. Dedikleri gibi dünya kötüye mi gidiyor?

Dünya tarihi boyunca insanlar daha güvenli, sağlıklı ve konforlu bir yaşam arayışı içinde olmuştur. Bugüne kadar kat edilen yol, insan yaşamındaki koşulların her anlamda iyileşmesine olanak tanımıştır. Elbette ki geçmiş yüzyılların zorluklarını düşündüğümüzde, günümüz dünyası pek çok açıdan daha yaşanabilir ve ulaşılabilir bir hale gelmiştir. Peki bu gelişimlerin temeli neler? Ve geçmişle kıyasladığımızda bugünkü konforumuzun ardında hangi dönüşümler var?

Ortalama Yaşam Süresi ve Sağlık Koşulları

Geçmiş yüzyıllarda, birçok insan için 40 yaşına kadar yaşamak büyük bir başarıydı. Enfeksiyon hastalıkları, hijyen koşullarının kötü olması ve tıbbi bilginin sınırlılığı nedeniyle ölüm oranları yüksekti. Günümüzde ise ortalama yaşam süresi büyük bir artış gösterdi. Modern tıbbın ilerlemesi, antibiyotiklerin keşfi ve sağlık hizmetlerine erişimin kolaylaşması sayesinde pek çok ölümcül hastalık ya tedavi edilebiliyor ya da önlenebiliyor. Eskiden basit bir yara enfeksiyonu bile ölümcül sonuçlar doğururken, bugün tıp sayesinde bu tür vakalar nadiren ciddi bir sorun haline geliyor. Özellikle çocuk ölüm oranlarının düşmesi, insan ömrünün uzamasında önemli bir etken oldu.

Eşitsizlikler Azalıyor: Hak Arama Mücadelesi

Geçmiş yüzyıllarda toplumda hak arama ve adalet sistemine erişim imtiyazlı sınıfların ayrıcalığıydı. Güçsüz, yoksul ya da zayıf bireyler, haklarını aramakta zorlanır, sistemin dışında kalırdı. Ancak bugün, insan hakları konusundaki gelişmeler ve hukuk sistemlerindeki reformlar sayesinde insanlar daha eşitlikçi bir yapıda yaşam sürdürüyor. Toplumsal sınıflar arasındaki uçurum azaldı ve her bireyin, ne kadar güçsüz olursa olsun, kendini savunma ve adalet talep etme hakkı var. Sosyal devlet anlayışının gelişmesi, sosyal yardımların ve güvenlik ağlarının genişlemesi, bireylerin daha güvenli bir ortamda yaşamalarını sağlıyor.

Bu gelişmelerin en çarpıcı örneklerinden biri ise köleliğin kaldırılması ve tüm insanların eşit kabul edilmesidir. Geçmişte zenginler ve güçlüler, kölelik sistemiyle güçsüz bireyler üzerinde tam bir egemenlik kurmuşlardı. Ancak 19. yüzyıldan itibaren dünya genelinde başlayan köleliği kaldırma hareketleri, eşitlik mücadelesinin dönüm noktası oldu. İnsan haklarının temel taşlarından biri olan bu adım, tüm insanların kökenleri, ırkları veya sosyal statüleri ne olursa olsun, eşit haklara sahip olduğu gerçeğini kabul ettirdi. Köleliğin sona erdirilmesi ve insan hakları beyannamelerinin kabulü, modern toplumun daha adil ve eşitlikçi bir yapıya kavuşmasına önemli katkılarda bulundu.

Bu tür tarihsel dönüşümler, adalet arayışını her kesime yaymış ve toplumsal eşitsizliklerin azalmasına yardımcı olmuştur. Eskiden insandan sayılmayan büyük kitlelere karşı şimdi herkes haklarını arayabilir, adalete erişim sağlayabilir ve hukuk sistemi tarafından korunma altına alınabilir.

Ulaşım ve Seyahat Olanakları: Herkesin Erişiminde

Geçmiş yüzyıllarda, zenginlerin bile seyahat etmesi sınırlıydı. At arabaları, gemiler ya da trenler, yalnızca belirli imtiyazlara sahip olan kişilere açıktı. Bugün ise otomobil sahibi olmak, bir lüks olmaktan çıkmış durumda. Hemen hemen herkesin ulaşım aracı olarak kullanabileceği bir otomobili var ya da toplu taşımaya rahatça erişebiliyor. Bunun yanında, eskiden yalnızca zenginlerin yapabildiği yurtdışı seyahatleri artık aylık sabit bir geliri olan herkes için oldukça ulaşılabilir hale geldi. Düşük maliyetli hava yolları ve küreselleşme sayesinde dünyanın bir ucuna gitmek, hayal olmaktan çıkmış durumda.

Konforlu Bir Yaşam: Teknolojinin Hayatımıza Katkıları

Teknolojik gelişmeler, hayatımızı her zamankinden daha konforlu hale getirdi. Geçmişte, bir evde ısınmak, yemek yapmak ya da temizlik yapmak oldukça zorlu işlerdi. Bugün ise bu süreçler büyük ölçüde otomatikleşti. Elektrikli süpürgeler, çamaşır makineleri, bulaşık makineleri, akıllı ev sistemleri gibi teknolojik yenilikler, ev işlerini çok daha kolay hale getiriyor. Bir yandan da, internet ve dijitalleşme sayesinde bilgiye ve eğlenceye anında ulaşabiliyoruz. Eskiden bir mektubun günler, haftalar sürebileceği bir dünyadan, saniyeler içinde mesajlaşabildiğimiz bir dünyaya geçiş yaptık.

Daha Güvenli Bir Dünya

Bugün, insanlar fiziksel olarak da daha güvenli bir dünyada yaşıyor. Geçmişte savaşlar, soygunlar ve salgın hastalıklar nedeniyle yaşam sürekli tehdit altındaydı. Ancak günümüzde uluslararası ilişkiler, güvenlik sistemleri ve sağlık önlemleri sayesinde, toplumlar genel anlamda daha güvenli bir şekilde hayatlarını sürdürebiliyor. Ayrıca, bireysel güvenlik önlemleri (örneğin güvenlik kameraları, akıllı kilit sistemleri) ve hukuki düzenlemeler, insanların kendilerini güvende hissetmelerine yardımcı oluyor.

Sonuç

Geçmiş yüzyıllarla kıyaslandığında, günümüz dünyası daha sağlıklı, güvenli ve konforlu bir yer. Bu değişimler, insan yaşamını her anlamda iyileştirdi ve bireylerin daha uzun, daha tatmin edici bir yaşam sürmelerine olanak tanıdı. Elbette ki mükemmel bir dünyada yaşamıyoruz, ancak geçmişin zorlukları göz önüne alındığında, ilerlediğimiz yol oldukça umut verici.

Daha güvenli bir dünyada, insan haklarına daha fazla saygı gösterilen bir ortamda ve teknolojinin sunduğu sayısız avantajla yaşıyor olmak, bugünün en büyük kazanımları arasında. Kısacası, geçmişten bugüne uzanan bu yolculuk, insanlığın refahını ve yaşam kalitesini artırmaya devam ediyor.

Önemli Not: Peki eskiye göre şimdinin daha kötü olduğu vurgusu neden yapılmakta ya da bu algının bize zararı var mıdır? Evet, vardır. Daha kötüye giden bir dünyayı bilinçdışına kodlayan beynimiz kendi yaşamımizin da daha kötüye gideceğine dair bir bakış açısı geliştirmekte, biz farkında olmadan yaşamın negatif alanlarına doğru bize yön vermektedir. O nedenle “herşeyin iyi tarafına bak” temel prensibinden hareketle; kendi yaşam alanimizda ‘Negatif yok. Pozitife odaklan, Pozitifi yükselt..’ demeliyiz.